Język źródłowy: Polski Norges Bank Investment Management (NBIM), zarządzając największym funduszem państwowym na świecie, umożliwił szerokie zastosowanie sztucznej inteligencji do zarządzania portfelem papierów wartościowych w około 9 tysiącach przedsiębiorstw. Dzięki proaktywnemu wdrożeniu SI udało się zoptymalizować koszty transakcyjne o blisko 100 milionów dolarów i odzyskać czas pracy równowartości ponad 100 pełnoetatowych pracowników.
Podejście Norges Bank Investment Management do implementacji sztucznej inteligencji może być kluczowe dla zrozumienia skali odniesionego sukcesu. Kluczową rolę odegrała tu bezkompromisowa postawa dyrektora generalnego funduszu, Nicolai Tangena, który wcześniej kierował funduszami hedgingowymi i wprowadził bezwzględny wymóg stosowania technologii SI przez wszystkich członków zespołu.
nbim.no
Tangen zaznaczył, że brak adaptacji nowych narzędzi będzie stanowił bezpośrednią barierę w rozwoju kariery, co błyskawicznie przełamało naturalny opór ze strony pracowników i skłoniło zespoły do aktywnego poszukiwania zastosowań dla modeli językowych. Z perspektywy technicznej, fundusz przetestował i wdrożył różnorodne modele SI oraz powiązane z nimi narzędzia.
Bogactwo narzędzi SI w NBIM
Modele Claude stały się podstawowym narzędziem zintegrowanym na wszystkich służbowych urządzeniach. Pracownicy korzystają także z Microsoft Copilot, wyszukiwarki Perplexity, zaawansowanych narzędzi programistycznych Cursor oraz platformy OpenAI Deep Research.
Reklama
Zobacz również
Cały świat na jednym rachunku. Ponad 71 tys. instrumentów finansowych (Link afiliacyjny – zarabiamy na prowizji)
Decyzja o wyborze modeli z rodziny Claude jako głównego narzędzia wynikała z ich lepszych wyników w testach porównawczych dotyczących analizy skomplikowanych instrumentów finansowych, utrzymywania ciągłości kontekstu w obszernych materiałach oraz unikalnej zdolności do wyraźnego sygnalizowania niepewności lub braku danych, zamiast generowania błędnych informacji.
Zakres sukcesu SI w zarządzaniu funduszem
Jakie są rezultaty szerokiego zastosowania SI w Norweskim Państwowym Funduszu Majątkowym? Oficjalne dane potwierdzone zarówno przez dyrektora generalnego NBIM, jak i przez firmę Anthropic, wskazują na oszczędność 213 tysięcy godzin pracy rocznie, co przekłada się na 20-procentowy wzrost efektywności. W skali organizacji zatrudniającej około 700 osób, jest to równowartość ponad 100 etatów.
Analiza informacji dotyczących ponad 9 tysięcy spółek (akcje i obligacje) w 16 językach, która wcześniej zajmowała wiele dni, została skrócona do zaledwie 10 minut na jednego emitenta. Dzięki integracji modeli Claude z hurtownią danych Snowflake, analitycy mogą zadawać pytania bazom danych w języku naturalnym, co wyeliminowało potrzebę programowania w SQL i zakończyło się rozwiązaniem technicznych wąskich gardeł w NBIM.
Interesujące jest również zastosowanie SI w obszarze ESG. W ciągu 24 godzin od momentu włączenia nowej spółki do portfela benchmarkowego (monitorowanego zgodnie z indeksem FTSE Global All Cap), modele SI przeszukują lokalne media i publiczne bazy danych w celu wykrycia potencjalnych powiązań z pracą przymusową, korupcją lub oszustwami finansowymi. Funkcja ta okazała się kluczowa w kontekście mniejszych spółek z rynków wschodzących, gdzie analiza zewnętrznych dostawców danych rynkowych jest ograniczona.
Fundusz opracowuje również unikatowe narzędzie o nazwie InvestmentSimulator. System ten tworzy profile zachowań menedżerów, identyfikując ich skłonności poznawcze, takie jak na przykład zbyt długie utrzymywanie stratnych pozycji. Przekłada się to na obiektywizm w ocenie menedżerów i ogranicza syndrom stada w procesie podejmowania decyzji inwestycyjnych.
Konkretnym efektem są również oszczędności rzędu 100 milionów dolarów w kosztach transakcyjnych. Jest to wynik optymalizacji 49 milionów operacji rocznie. SI analizuje roczny wolumen transakcji pod kątem płynności na ponad 60 rynkach. Jeśli jedno biuro funduszu (np. Londyn i Singapur) chce nabyć akcje, a inne w tym samym czasie chce je sprzedać, system może dopasować te dwa zlecenia bez ponoszenia kosztów spreadu, prowizji i bez wpływu na rynek. Kierownictwo funduszu dąży do osiągnięcia celu 400 milionów dolarów rocznych oszczędności dzięki dalszej optymalizacji.
Ostateczna odpowiedzialność spoczywa na człowieku
Warto jednak podkreślić, że w sposobie, w jaki NBIM wykorzystuje SI, człowiek odgrywa kluczową rolę, ostatecznie podejmując decyzje. Przykładem mogą być analizy obszernych, często wielostronicowych pakietów wynagrodzeń dla kadry zarządzającej. Modele SI, po przeanalizowaniu dokumentów, wytycznych funduszu oraz historycznych wzorców głosowania, generują rekomendację (za lub przeciw) na zgromadzenie akcjonariuszy, która w 95% przypadków jest w pełni zgodna z ostateczną decyzją analityków. Ta zbieżność ułatwia masowe przetwarzanie rutynowych zadań, podczas gdy ostateczny głos zawsze podlega ludzkiej weryfikacji.
Przyszłość w rękach agentów i zamrożonych etatów
NBIM nie planuje powrotu do tradycyjnego modelu pracy. Fundusz ogłosił wstrzymanie rekrutacji nowych pracowników, deklarując, że zwolnione środki zostaną bezpośrednio przekierowane na rozwój systemów SI. Kolejnym krokiem jest przejście do pracy Agentów SI. Docelowo autonomiczne systemy mają samodzielnie planować zadania i podejmować ustrukturyzowane decyzje inwestycyjne pod nadzorem człowieka, co uczyni ze sztucznej inteligencji stałego partnera analitycznego norweskiego funduszu.
Czym jest Norweski Państwowy Fundusz Majątkowy?
Norges Bank Investment Management (NBIM) zarządza rządowym funduszem emerytalnym Norwegii (Government Pension Fund Global), który obecnie jest największym państwowym funduszem majątkowym na świecie. Odpowiada za inwestowanie kapitału o wartości przekraczającej 2 biliony dolarów. Ta skala umożliwia mu posiadanie około 1,7% udziałów we wszystkich notowanych na giełdzie spółkach na świecie.
nbim.no
Powstał na mocy ustawy z 1990 roku, która określiła ramy prawne jego działalności. Pierwsza wpłata rządowa miała miejsce w 1996 roku. Jego celem jest zapewnienie odpowiedzialnego wykorzystania środków pochodzących ze sprzedaży ropy naftowej i gazu ziemnego – wydobywanych z jednych z największych złóż podmorskich odkrytych w 1969 roku. Utworzenie funduszu jest wyrazem długoterminowego planowania i zabezpieczenia przyszłości norweskiej gospodarki.