Do roku 2026 Europejski Bank Centralny powinien zdecydować, jak będzie wyglądać odświeżona seria banknotów euro. Na ich powierzchni znajdą się albo obrazy natury, albo elementy kultury. Na banknocie o wartości 20 euro może widnieć portret polskiej laureatki Nagrody Nobla, Marii Skłodowskiej-Curie.
Wraz z początkiem nowego roku Bułgaria przystąpiła do strefy euro jako 21. państwo członkowskie. Przez pierwszy miesiąc obywatele Bułgarii będą mieli możliwość regulowania płatności nadal w lewach, lecz od lutego jedyną honorowaną walutą stanie się euro. W związku z tym, właściciele bułgarskiej waluty narodowej muszą bezpowrotnie dokonać wymiany lewów na nową walutę.
Do obiegu w Bułgarii weszły banknoty, których design jest jednolity we wszystkich krajach wchodzących w skład strefy euro. Odmiennie wygląda sytuacja w przypadku monet – jedna strona jest identyczna dla wszystkich państw, natomiast druga ma charakter narodowy. Na przykład, na bułgarskich eurocentach umieszczono wizerunek Jeźdźca z Madary, średniowiecznej płaskorzeźby naskalnej, która znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO.
Od czasu wprowadzenia euro do obiegu w roku 2002, na banknotach pojawia się ten sam motyw architektoniczny – prezentowane są na nich bramy, okna i mosty reprezentujące style architektoniczne z siedmiu europejskich epok. Na obecnie używanym nominale 20 euro przedstawione jest okno w stylu gotyckim.
Niedługo na banknocie o tej samej wartości może pojawić się podobizna Marii Skłodowskiej-Curie. W roku 2021 przewodnicząca Europejskiego Banku Centralnego (EBC), Christine Lagarde, ogłosiła, że po upływie 20 lat od wprowadzenia euro, nadszedł czas na uaktualnienie oprawy graficznej europejskich banknotów.
Proces wprowadzania do obiegu banknotów o nowym wyglądzie uległ jednak znacznemu opóźnieniu. Nowa koncepcja miała być wybrana do roku 2024, jednakże trzy lata po zapowiedzi EBC przedstawił jedynie potencjalne motywy, które mogłyby pojawić się na nowej serii banknotów. Będzie to albo motyw przyrodniczy, ukazujący ptaki i rzeki, albo kulturalny, prezentujący postaci istotne dla europejskiego dziedzictwa; w ramach tej drugiej opcji nominowano właśnie Polkę jako główną postać.
W konkursie na projekty nowych banknotów euro mogli brać udział graficy z całej UE. Wybrani w roku 2025 twórcy mają teraz czas do końca marca 2026 roku na zaprezentowanie swoich propozycji.
Zgodnie z informacjami zawartymi na stronie EBC, projekty, które zakwalifikują się do dalszego etapu, zostaną poddane konsultacjom społecznym w czerwcu, a Rada Prezesów (zarząd EBC wraz z prezesami banków centralnych państw należących do strefy euro) dokona wyboru ostatecznego projektu banknotów euro do końca roku.
„Po ostatecznym zatwierdzeniu Rada Prezesów zadecyduje o terminie rozpoczęcia produkcji i emisji nowych banknotów euro. Data ich wprowadzenia do obiegu nie została jeszcze ustalona. Zatem, zanim nowe banknoty trafią do portfeli Europejczyków, minie jeszcze kilka lat” – zakomunikował EBC.
Kandydatura umieszczenia znanej Polki na banknocie wywołała pewne kontrowersje. W swoim oświadczeniu EBC używa bowiem zapisu: „Marie Curie (z domu Skłodowska)”. Skrócona forma nazwiska przyciągnęła uwagę Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ubiegłym roku, które w wystosowanym do EBC apelu zaapelowało o uwzględnienie pełnego, polskiego zapisu imienia i nazwiska noblistki na banknocie.
EBC, zapytany przez PAP o tę kwestię, odpowiedział, że decyzja o tym, czy w ogóle Skłodowska-Curie pojawi się na banknocie, zostanie podjęta do końca roku 2026. Biuro prasowe Banku dodało, że w przypadku umieszczenia jej wizerunku na banknocie, decyzja dotycząca zapisu imienia i nazwiska noblistki zostanie poprzedzona rozległą i dogłębną dyskusją.
Magdalena Cedro (PAP)
mce/ ap/