Pacjenci otrzymają dostęp do leków po niższych cenach i szybciej niż dotychczas – stwierdziła w poniedziałek wiceminister zdrowia Katarzyna Kacperczyk, omawiając konsekwencje unijnej nowelizacji przepisów farmaceutycznych, które dotyczą między innymi bezpieczeństwa lekowego. – Przewiduje się zwiększenie krajowej i europejskiej produkcji medykamentów – dodała.
Unia Europejska w maju bieżącego roku uchwaliła Akt o Lekach Krytycznych, a w grudniu 2025 r. przewidziany jest Pakiet Farmaceutyczny. Wiceminister poinformowała, że mają one przyczynić się do wzmocnienia bezpieczeństwa lekowego Polski i Europy, zapewnić stabilność w dostawach medykamentów oraz wspierać rozwój zaawansowanego przemysłu farmaceutycznego. Pierwsze efekty implementacji unijnych przepisów w Polsce mają być zauważalne jeszcze w tym roku.
Podczas poniedziałkowej konferencji prasowej pod hasłem „Bezpieczeństwo Lekowe Polski i Europy”, która odbyła się w Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, wiceminister podkreśliła, że Polska była inicjatorem tych zmian legislacyjnych.
– Rozpoczęliśmy prace nad tymi kwestiami podczas sprawowania przez Polskę prezydencji w Radzie UE w ubiegłym roku i udało nam się doprowadzić do przyjęcia dwóch bardzo istotnych pakietów reform – powiedziała Kacperczyk. Dodała, że jest to „prawdopodobnie największa reforma prawa farmaceutycznego w Unii Europejskiej od dwóch dekad”.
Rezultatem tych reform ma być między innymi zwiększenie produkcji leków na terenie Polski i w całej Europie.
– Coraz częściej obserwujemy, że produkcja medykamentów jest przenoszona poza granice Europy, do krajów azjatyckich. Przyjęte na forum Unii Europejskiej regulacje wprowadzają mechanizmy motywacyjne, które mają zachęcić do zwiększenia produkcji leków w Polsce. To pozwoli nam poczuć się bezpieczniej, zapewni dostępność dla pacjentów i oczywiście odpowiednią cenę – wyjaśniła.
Nowe przepisy mają również umożliwić pacjentom łatwiejszy dostęp do tańszych medykamentów.
– Pacjenci będą otrzymywać leki po znacznie niższych cenach niż dotychczas, i to szybciej. Ponadto, na polskim rynku szybciej pojawią się konkurencyjne cenowo odpowiedniki produkowane w Polsce – poinformowała wiceminister.
Podkreśliła, że produkcja leków w kraju ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa lekowego w sytuacjach kryzysowych. – Często podnosimy kwestię, że w obliczu zagrożeń wynikających z wojen, konfliktów czy pandemii, obawiamy się o lokalizację produkcji leków poza Europą i potencjalny brak dostępu do nich. Poprzez wspieranie polskiej produkcji farmaceutycznej, wzmacniamy bezpieczeństwo leków i zdrowia naszych obywateli – zaznaczyła wiceminister. Dodała, że w obszarze bezpieczeństwa lekowego wprowadzono również zasady solidarności między państwami członkowskimi.
Zapowiedziała, że pacjenci uzyskają także lepszy dostęp do nowoczesnych terapii.
– Te regulacje przyczynią się do szybszego wprowadzania innowacji na rynek. Umożliwią rozwój nowych, innowacyjnych terapii, skierowanych do leczenia najcięższych i najbardziej złożonych chorób, w tym również chorób rzadkich – stwierdziła.
Wiceminister zaznaczyła, że reforma zawiera także rozwiązania mające na celu wsparcie firm decydujących się na produkcję leków w Europie, poprzez tworzenie zachęt do podejmowania tej działalności na kontynencie.
Wprowadzono również mechanizm wspólnych zakupów. – Pozwoli to na współpracę z innymi państwami w pozyskiwaniu leków, w tym również tych o niższej cenie. Unijne regulacje wprowadzają nowy mechanizm, gdzie przy wyborze dostawców nie będzie się kierować wyłącznie ceną, jak to miało miejsce do tej pory. Podmioty zamawiające leki będą uwzględniać kryteria produkcji na terenie Unii Europejskiej. Jest to znaczący przełom i nowość, ponieważ dotychczas ten aspekt bezpieczeństwa lekowego, czyli produkcji w Polsce i w Europie, nie był wystarczająco brany pod uwagę – wyjaśniła Kacperczyk.
Wiceminister poinformowała, że Polska obecnie wdraża te regulacje, a pierwsze rezultaty zmian legislacyjnych powinny być widoczne jeszcze w tym roku.
– Procedujemy nowelizację prawa o refundacji, która już odzwierciedla wiele przepisów wypracowanych w ramach regulacji unijnych. Dzięki temu, już od najbliższej nowelizacji, przepisy unijne zostaną zaimplementowane – podkreśliła Kacperczyk.
Wiceminister przekazała, że projekt nowelizacji ustawy o refundacji leków, zawierający przepisy wynikające z europejskich regulacji, zostanie skierowany do Stałego Komitetu Rady Ministrów. Projekt ten został poddany konsultacjom publicznym w maju 2025 roku. (PAP)
kra/ kcz/