Ministerstwo Finansów powraca z obszerną aktualizacją regulacji dotyczących PIT i CIT. Projekt przewiduje m.in. uszczuplenie preferencji mieszkaniowej, zaostrzenie reguł użytkowania IP Box, modyfikacje w przypadku zbycia samochodów po leasingu, a także powrót do koncepcji „utajonej dywidendy”.
Projekt aktualizacji ustaw o PIT i CIT oraz innych aktów prawnych (nr UD116), ponownie pojawił się w wykazie prac legislacyjnych. Z dokumentacji wynika, że jego zamiarem jest kontynuacja „doszczelniania systemu podatkowego”, a planowany termin akceptacji przez rząd został wyznaczony na I kwartał 2026 r. Zmiany te mają zapewnić budżetowi około 7,3 mld zł w przeciągu dekady. Zakładana data wejścia w życie przepisów to styczeń 2027 r.
Ulga mieszkaniowa do zawężenia
Jedną z kluczowych modyfikacji dla osób fizycznych ma być zwężenie ulgi mieszkaniowej w PIT. Z oficjalnego opisu projektu wynika, że MF pragnie uszczegółowić, iż preferencja ta ma służyć realizacji „osobistych potrzeb mieszkaniowych” podatnika. Spełnieniem tych potrzeb miałoby być nabycie nieruchomości albo praw o charakterze mieszkalnym lub terenu pod budowę własnego domu, pod warunkiem, że podatnik nie dysponuje inną nieruchomością lub lokalem mieszkalnym. W najświeższej wersji projektu ministerstwo proponuje, by z ulgi można było skorzystać tylko raz na trzy lata, aby uniknąć jej wykorzystywania do regularnych, inwestycyjnych transakcji sprzedaży nieruchomości bez opodatkowania.
Zobacz także
Rozlicz PIT online i zyskaj maksymalny zwrot podatku za 2025 r.
Koniec z szybką sprzedażą auta po leasingu
Projekt przewiduje także zmianę reguł odnoszących się do samochodów poleasingowych przekazywanych rodzinie. W opisie wskazano, że opodatkowane mają być dochody ze zbycia dóbr ruchomych uzyskanych przez najbliższą rodzinę przedsiębiorcy, jeżeli uprzednio zostały one wykupione z leasingu operacyjnego do majątku prywatnego, a sprzedaż nastąpi przed upływem trzech lat od ich otrzymania. Obecnie w praktyce często wystarczy odczekanie sześciu miesięcy od darowizny, aby dokonać sprzedaży pojazdu bez PIT.
Bez zmian stawek amortyzacji po terminie zeznania
Ministerstwo Finansów zamierza uniemożliwić retrospektywne obniżanie lub podwyższanie stawek amortyzacyjnych po upływie terminu złożenia deklaracji rocznej i uiszczenia podatku za dany rok. Wprost wpisano to do spisu najistotniejszych założeń projektu, jako odpowiedź na praktyki stosowane w celu zredukowania zobowiązań podatkowych.
ReklamaChcesz rozliczyć PIT za 2025 rok?Uruchom on-line
IP Box tylko dla zatrudniających
Istotne zaostrzenie ma dotknąć preferencję IP Box. Zgodnie z projektem uprawnienie do 5-proc. stawki ma być zależne od zatrudnienia przynajmniej trzech osób fizycznych, niebędących podmiotami powiązanymi z podatnikiem. Ministerstwo argumentuje to tym, że obecnie preferencja ta bywa używana do redukcji podatku w sposób niezgodny z jej pierwotnym zamysłem.
Wyższy ryczałt przy usługach dla podmiotów powiązanych
Projekt zakłada również uszczelnienie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W oficjalnym opisie zanotowano, że usługi świadczone na rzecz podmiotu powiązanego, które w rzeczywistości obniżają np. należną dywidendę, mają być objęte 17-proc. stawką ryczałtu. DGP informuje, że nowa wersja projektu obejmuje również przychody z wynajmu, dzierżawy lub zbliżonych umów zawieranych z podmiotem powiązanym, gdy przedmiotem są własności intelektualne i pokrewne prawa, a także ustala 15-proc. stawkę dla części innych przychodów z wynajmu lub usług po przekroczeniu kwoty 100 tys. zł.
Powrót do pomysłu „ukrytej dywidendy”
Ministerstwo powraca również do idei ograniczenia kosztów podatkowych w przypadku świadczeń realizowanych przez wspólników lub podmioty powiązane. Dotyczy to m.in. usług doradczych, prawnych, reklamowych, menedżerskich czy związanych z wykorzystaniem praw autorskich. Zmiana ta ma na celu przeciwdziałanie sytuacjom, w których wspólnik zamiast dywidendy pobiera wynagrodzenie za usługi, opodatkowane korzystniej niż tradycyjna wypłata zysku.
Założenia projektu wskazują również na równoczesne zmiany w estońskim CIT: doprecyzowanie definicji ukrytych zysków, rozszerzenie ich zakresu m.in. o opłaty z tytułu najmu i dzierżawy oraz wprowadzenie definicji wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą.
Abolicja w estońskim CIT, ale z nowym ograniczeniem
Dla części spółek korzystna może okazać się planowana abolicja w estońskim CIT. Projekt przewiduje uznanie ważności zmiany formy opodatkowania również w sytuacji, gdy sprawozdanie finansowe nie zostało podpisane w terminie lub zostało podpisane po terminie, pod warunkiem spełnienia pozostałych warunków formalnych. Jednocześnie od 2027 r. niemożliwe będzie wybranie estońskiego CIT w trakcie trwania roku podatkowego.
Minimalny CIT i spółki nieruchomościowe
Projekt przewiduje także korekty w minimalnym CIT. Z założeń wynika, że zmienić się ma uproszczona podstawa opodatkowania, a z podatku mają być wyłączone podmioty, których rentowność w jednym z dwóch poprzednich lat wynosiła co najmniej 2 proc. Obecnie pod uwagę brany jest okres trzech lat.
W pakiecie przepisów znajduje się także zwolnienie dla części przedsiębiorstw energetycznych i ciepłowniczych. Projekt obejmuje również restrykcje w amortyzacji, w tym wykluczenie amortyzacji wartości firmy powstającej przy odpłatnym korzystaniu z leasingu oraz dalsze uszczegółowienie zasad amortyzacji spółek nieruchomościowych.
Zmiany także dla rodzin i NGO
Aktualizacja ma objąć również przepisy PIT dotyczące świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny. Ministerstwo zamierza wyrównać sytuację małżonków pozostających we wspólności majątkowej i tych, którzy zawarli umowę majątkową małżeńską. Z kolei dla organizacji pozarządowych planowane jest rozszerzenie zakresu zwolnienia z CIT dla dochodów przeznaczanych na cele statutowe.
To na razie projekt
Obecnie UD116 pozostaje na etapie prac legislacyjnych. W ewidencji prac Rady Ministrów figuruje jako projekt ustawy w wersji 4.0, udostępnionej 9 lutego 2026 r., z planowanym terminem akceptacji przez rząd w I kwartale 2026 r. Ostateczny kształt zmian może ulec modyfikacji w trakcie konsultacji i dalszych prac.