Pacjenci otrzymają dostęp do medykamentów znacznie szybciej, a ich koszt będzie dużo niższy niż dotychczas – podkreśliła w poniedziałek Katarzyna Kacperczyk, wiceminister zdrowia, omawiając rezultaty unijnej nowelizacji przepisów farmaceutycznych, obejmującej m.in. kwestię bezpieczeństwa dostępu do leków. Zaznaczyła również, że zwiększy się produkcja leków na terenie Polski i całej Europy.
W maju bieżącego roku Unia Europejska zainaugurowała Akt o Lekach Krytycznych, a w grudniu 2025 r. planowany jest Pakiet Farmaceutyczny. Wiceminister poinformowała, że mają one przyczynić się do poprawy bezpieczeństwa lekowego Polski i Europy, zapewnić stabilność w dostarczaniu leków oraz wspierać rozwój nowoczesnego sektora farmaceutycznego. Pierwsze zmiany w Polsce, będące konsekwencją wdrażania prawa unijnego, spodziewane są jeszcze w tym roku.
Podczas poniedziałkowej konferencji prasowej zatytułowanej „Bezpieczeństwo Lekowe Polski i Europy”, która odbyła się w Urzędzie Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, wiceminister zaznaczyła, że Polska była inicjatorem wspomnianych reform.
Podjęliśmy działania w okresie polskiej prezydencji w ubiegłym roku i udało nam się do chwili obecnej przyjąć dwa niezwykle istotne zestawy reform – powiedziała Kacperczyk. Podkreśliła, że jest to „prawdopodobnie największa modyfikacja prawa farmaceutycznego w Unii Europejskiej od dwóch dekad”.
Jednym z przewidywanych skutków tych zmian jest zwiększona produkcja leków na terytorium Polski i całej Europy.
– Coraz częściej obserwujemy przenoszenie produkcji leków poza Europę, do krajów azjatyckich. Przyjęte na forum Unii Europejskiej regulacje wprowadzają mechanizmy zachęcające do tego, by produkcja leków w Polsce była jak największa, co zapewni nam poczucie bezpieczeństwa, utrzyma dostępność dla pacjentów i oczywiście odpowiednie ceny – wyjaśniła.
Nowe przepisy mają również umożliwić pacjentom lepszy dostęp do tańszych farmaceutyków.
Pacjenci będą mogli szybciej uzyskać leki, które będą znacząco tańsze w porównaniu do obecnych cen. Na polski rynek będą również sprawniej trafiać tańsze odpowiedniki produkowane w kraju – poinformowała wiceminister.
Podkreśliła, że produkcja leków na terenie Polski ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa lekowego w sytuacjach kryzysowych. – Często podnosimy obawy związane z tym, że w obliczu zagrożeń, takich jak wojny, konflikty czy pandemie, produkcja leków odbywa się poza Europą, co budzi niepewność co do naszej przyszłej dostępności do nich. Poprzez wspieranie produkcji krajowych leków, faktycznie wzmacniamy bezpieczeństwo leków oraz bezpieczeństwo zdrowotne obywateli Polski – stwierdziła wiceminister. Dodała, że w obszarze bezpieczeństwa lekowego wprowadzono również mechanizmy solidarnościowe.
Zapowiedziała, że pacjenci uzyskają także ulepszony dostęp do nowoczesnych terapii.
Te regulacje umożliwiają szybsze wprowadzanie innowacji. Pozwolą one na opracowywanie nowych, innowacyjnych metod leczenia, szczególnie w przypadku najpoważniejszych i najtrudniejszych chorób, a także schorzeń rzadkich – przekazała.
Wiceminister dodała, że reforma przewiduje również rozwiązania wspierające przedsiębiorstwa angażujące się w produkcję farmaceutyków na terenie Europy, zachęcając do ich lokalizacji na kontynencie.
Wprowadzono także system wspólnych zamówień. – Pozwoli to na współpracę z innymi państwami w pozyskiwaniu leków, w tym również tych o niższych cenach. Unijne regulacje wprowadzają nowy mechanizm, w którym przy wyborze dostawców nie będzie brana pod uwagę wyłącznie cena, jak dotychczas. Podmioty zamawiające leki będą również uwzględniać kryteria produkcji na terenie Unii Europejskiej. Jest to znaczący przełom i nowość, ponieważ dotychczas ten aspekt bezpieczeństwa lekowego, czyli produkcji w Polsce i w Europie, nie był wystarczająco mocno uwzględniany – zaznaczyła Kacperczyk.
Wiceminister poinformowała, że Polska obecnie wdraża te regulacje, a pierwsze efekty zmian legislacyjnych powinny być widoczne jeszcze w tym roku.
Pracujemy nad nowelizacją prawa o refundacji, która już odzwierciedla wiele przepisów, które udało nam się wypracować w ramach regulacji unijnych. Chcemy, aby już od nadchodzącej nowelizacji przepisy unijne były w niej zawarte – podkreśliła Kacperczyk.
Wiceminister podała do wiadomości, że projekt nowelizacji ustawy o refundacji leków, który zawiera przepisy wynikające z europejskich regulacji, zostanie przekazany Stałemu Komitetowi Rady Ministrów. Projekt ten został skierowany do konsultacji publicznych w maju 2025 roku. (PAP)
kra/ kcz/