Ustanowienie przez rząd górnych limitów cen paliw może rodzić niekorzystne następstwa; wśród nich wymienia się potencjalne nasilenie zjawiska turystyki paliwowej – zauważyli eksperci Konfederacji Lewiatan. Ich oceną, w kontekście wzrostu cen paliw, inflacja za miesiąc marzec osiągnie wartość 3,6 proc., przewyższając tym samym cel Narodowego Banku Polskiego.
Od poniedziałku obowiązuje regulacja Ministra Finansów i Gospodarki odnosząca się do obniżenia akcyzy na artykuły paliwowe. Zgodnie z nią, do dnia 15 kwietnia zredukowana akcyza w odniesieniu do benzyn wynosi 1239 zł za każde 1000 litrów; w odniesieniu do olejów napędowych – 880 zł za każde 1000 litrów; w odniesieniu do biokomponentów stanowiących odrębne paliwa – 880 zł za każde 1000 litrów. To postanowienie zostało wydane na podstawie nowelizacji ustawy o podatku akcyzowym, która weszła w życie w niedzielę. Wspomniana nowelizacja umożliwiła czasowe, gdyż do 30 czerwca, zredukowanie stawek akcyzy na paliwa za pomocą rozporządzenia.
W sobotę wieczorem ogłoszono dodatkowo zarządzenie Ministra Finansów i Gospodarki dotyczące redukcji stawek podatku od towarów i usług. Określa ono, że zredukowany do 8 proc. VAT ma być w mocy od 31 marca do 30 kwietnia bieżącego roku. To zarządzenie zacznie obowiązywać we wtorek.
Nawet 4,8 mld zł straty w budżecie
Konfederacja Lewiatan zwróciła uwagę, że w okresie jednego miesiąca olej napędowy stał się droższy z poziomu około 5,80 zł do prawie 8,70 zł za litr. Cena benzyny Pb95 podniosła się w tym samym czasie z około 5,60 zł do ponad 7,20 zł, zaś LPG z 2,60 zł do około 3,80 zł.
„W pierwszym rzędzie rezultaty konfliktu na Bliskim Wschodzie odnotujemy w danych o inflacji. Ta prawdopodobnie przekroczy górną granicę docelową inflacji NBP. W naszym oszacowaniu inflacja za miesiąc marzec ukształtuje się na poziomie 3,6 proc. r/r. Wdrożenie tarczy niewątpliwie poskutkuje jako element łagodzący – obniżka VAT do 8 proc. jak również zmniejszenie akcyzy sztucznie zredukują ceny i w krótkim okresie zamortyzują gwałtownie rosnący wskaźnik inflacji” – zaznaczył, cytowany w publikacji, Mariusz Zielonka z Konfederacji Lewiatan.
Podkreślił jednocześnie, że zgodnie z wyliczeniami Ministerstwa Finansów zmniejszenie przychodów z VAT i akcyzy uszczupli budżet państwa o około 1,6 mld zł w skali miesiąca.
Przy założeniu utrzymania tarczy do końca czerwca, mówimy o ubytku w granicach 4,8 mld zł, który bezpośrednio powiększy deficyt sektora finansów publicznych. Ewentualne próby załatania tej luki podatkiem od nadmiernych zysków (windfall tax) uderzą z kolei w giełdowe wartości spółek i kapitał emerytalny Polaków, kreując błędne koło – skonstatował Zielonka.
Według niego, w następstwie dodatkowych wydatków skorygowana projekcja deficytu przez resort finansów powinna obecnie oscylować w granicach 6,6 proc. zamiast zakładanych 6,5 proc. „To z kolei wzbudza ponowne obawy dotyczące perspektywy oceny zdolności kredytowej przez agencje ratingowe” – dodał.
„W dobie konfliktu stanowiącego zagrożenie dla ciągłości zaopatrzenia w ropę i gaz na globalne rynki, decyzje rządu, który obniża podatki od paliw, wpisują się w działania wielu innych krajów. Jednakże tak znacząca interwencja na rynku, jaką jest maksymalna cena za paliwo, może generować również niepożądane efekty. Po pierwsze, może doprowadzić do nasilenia się turystyki paliwowej z państw, gdzie paliwa będą droższe. Dodatkowo, zamrożenie cen paliw nie nakłania do oszczędności w sytuacji, gdy światowe rynki narażone są na ich niedobór. Po trzecie, paliwa premium nie powinny być objęte tarczą, aby nie zwiększać ponad miarę zakresu interwencji na rynku” – wyakcentował Jakub Safjański z Konfederacji Lewiatan.
Błędne koło na rynku paliw
W poniedziałek minister energii ustalił górne pułapy cen paliw; we wtorek litr benzyny 95 ma kosztować nie więcej niż 6,16 zł, benzyny 98 – 6,76 zł, a oleju napędowego – 7,60 zł.
Maksymalna cena ogłaszana przez ministra energii obowiązuje od dnia następującego po jej publikacji w Monitorze Polskim. W przypadku ogłoszenia jej przed dniami wolnymi od pracy oraz świętami stawka będzie obowiązywać do najbliższego dnia roboczego. Zgodnie z regulacjami, resort energii będzie każdego dnia publikował obwieszczenie dotyczące maksymalnych cen paliw. Sprzedaż po cenie wyższej niż maksymalna będzie podlegać karze do 1 mln zł, zaś kontrole będzie przeprowadzać Krajowa Administracja Skarbowa.
W niedzielę weszła w życie także nowelizacja zmieniająca między innymi ustawę o zapasach ropy naftowej. Wprowadziła ona mechanizm kalkulacji maksymalnej ceny paliw, jaka ma obowiązywać na stacjach. Nowelizacja przewiduje, że w okresie obowiązywania zredukowanych stawek VAT (od 31 marca), podmioty prowadzące sprzedaż paliwa będą zobligowane do stosowania ceny sprzedaży, która nie przekracza ceny maksymalnej. (PAP)
fos/ drag/