Ukraina udzieliła pozwolenia na podjęcie ekshumacji szczątków polskich ofiar w miejscowościach Ostrówki i Wola Ostrowiecka na Wołyniu, a także prochów żołnierzy Wojska Polskiego we Lwowie – ogłosił w czwartek dyrektor ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej (UINP), Ołeksandr Ałfiorow.
„Postanowienie to zapadło na zebraniu Państwowej Międzyresortowej Komisji ds. Upamiętnienia Uczestników Operacji Antyterrorystycznej, Ofiar Wojny i Represji Politycznych” – napisał Ałfiorow na platformie Facebook.
Dotyczy to terenu byłej wsi Hołosko Wielkie (obecnie ulica Warszawska we Lwowie), gdzie spoczywają żołnierze Wojska Polskiego polegli w roku 1939, jak również miejsc pochówku mieszkańców dawnych wsi Ostrówki i Wola Ostrowiecka (aktualnie gmina wiejska Równe w rejonie kowelskim obwodu wołyńskiego), którzy tragicznie stracili życie w sierpniu 1943 roku – sprecyzował szef UINP.
Komisja pozytywnie zaopiniowała również przeprowadzenie powtórnych ekshumacji w celu pozyskania i analizy materiału DNA ze szczątków 60 polskich żołnierzy, odnalezionych i pochowanych w latach 2015–2016 na cmentarzu w Mościskach w obwodzie lwowskim.
„Pozytywna decyzja została podjęta także w sprawie przeprowadzenia badań ekshumacyjnych pochówków żołnierzy Armii Czerwonej z okresu II wojny światowej na terenie wsi Olijów w obwodzie tarnopolskim” – poinformował Ałfiorow.
W dniu 30 kwietnia w miejscowości Ostrówki na północno-zachodniej Ukrainie odkryto kolejny grobowiec polskich ofiar zbrodni wołyńskiej. Zlokalizowano go przy odnalezionych dzień wcześniej fundamentach nieistniejącej już szkoły.
Odessawe szczątki znajdowały się w dole grobowym o wymiarach mniej więcej 2 na 3 metry. Zostały odnalezione na głębokości około 10-15 centymetrów. W jamie uwidoczniono ludzkie kości.
Polsko-ukraińska ekspedycja rozpoczęła poszukiwania na terenie dwóch nieistniejących już osad: Ostrówki i Wola Ostrowiecka w rejonie lubomelskim 20 kwietnia.
Prace poszukiwawcze w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej były prowadzone we współpracy z ukraińskim partnerem IPN – wyspecjalizowaną firmą Wołyńskie Starożytności – a także z udziałem przedstawicieli polskiego Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Na miejscu obecni byli przedstawiciele ukraińskiego IPN.
Instytut Pamięci Narodowej wcześniej informował, że w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej przed bieżącymi poszukiwaniami przeprowadzono trzy fazy prac archeologiczno-ekshumacyjnych, które umożliwiły odnalezienie szczątków 674 Polaków zamordowanych 30 sierpnia 1943 r. przez ugrupowania OUN-UPA. Celem obecnych działań poszukiwawczych jest zlokalizowanie grobów kolejnych 350 osób.
Po zakończeniu poszukiwań, na które zgodę wydały władze Ukrainy, IPN zakomunikował, że zwróci się do nich z prośbą o wydanie kolejnej zgody – na ekshumacje. Po ich przeprowadzeniu możliwe będzie zorganizowanie uroczystych pogrzebów ofiar zbrodni. Spoczną one na Cmentarzu w Ostrówkach, gdzie znajduje się mogiła ze szczątkami osób ekshumowanych w minionych latach.
Oprócz prac w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej, IPN otrzymał od ukraińskich władz pozwolenie na poszukiwania w Hucie Pieniackiej, położonej na obszarze obecnego obwodu lwowskiego. – Kolejne działania rozpoczniemy tam w tym roku, jeszcze przed okresem urlopowym – przekazał niedawno PAP zastępca prezesa IPN Krzysztof Szwagrzyk.
Z Kijowa Jarosław Junko (PAP)
jjk/ kar/