Według dochodzenia agencji Reuters, największa irańska giełda kryptowalut Nobitex jest powiązana z wpływowym klanem Kharrazi, który od dziesięcioleci znajduje się w wewnętrznym kręgu władzy w kraju.
Założycielami platformy są bracia Ali i Mohammad Kharrazi. Aby ukryć swoje powiązania z dynastią, w dokumentach korporacyjnych używali nazwiska Aghamir. Rodzina Kharrazi jest blisko związana z Najwyższym Przywódcą Iranu Alim Chameneim. Dziadek założycieli Nobitex był członkiem Zgromadzenia Ekspertów, a ich ojciec brał udział w formowaniu Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC).
Nobitex odpowiada za większość aktywności kryptowalutowej w Iranie, z ponad 11 milionami użytkowników. Giełda działała nawet podczas przerw w dostępie do internetu w kraju. Analitycy odnotowali transakcje o wartości ponad 100 milionów dolarów w okresach zaostrzenia konfliktu regionalnego.
Według raportu, środki pochodzące od organizacji objętych sankcjami były transferowane za pośrednictwem platformy. Szacunki firm analitycznych są różne:
- Elliptic wykrył podejrzane przepływy na kwotę 366 milionów dolarów;
- Chainalysis oszacował wolumen na 68 milionów dolarów;
- Crystal Intelligence odnotowało 22 miliony dolarów bezpośrednich przelewów z zatwierdzonych portfeli.
W 2025 roku portfele powiązane z Bankiem Centralnym Iranu przelały setki milionów dolarów na Nobitex. Eksperci uważają, że jest to element strategii obejścia sankcji finansowych.
Przedstawiciele Nobitexu zaprzeczają jakimkolwiek powiązaniom z rządem. Według nich udział nielegalnych transakcji w ogólnym wolumenie obrotu jest znikomy.
Analitycy kwestionują powiązanie zablokowanego USDT z Iranem
Eksperci z Nominis przeanalizowali portfele, które niedawno zostały objęte sankcjami USA. Według ich danych, fundusze mogą nie należeć do Iranu, ale do innych podmiotów państwowych.
W zeszłym tygodniu Tether zamroził ponad 344 miliony dolarów w USDT na wniosek Departamentu Skarbu USA. Agencja powiązała te adresy z działaniami Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC).
Prezes Nominis, Snir Levy, zauważył, że zachowanie właścicieli tych portfeli odbiega od typowych schematów irańskich struktur. Zazwyczaj IRGC rozdziela aktywa pomiędzy wiele adresów tranzytowych z niewielkimi saldami i nie przechowuje ich przez długi czas. W tym przypadku struktura transakcji wygląda inaczej.
Levy zasugerował, że infrastruktura mogłaby być własnością chińskich podmiotów państwowych lub innych sieci zagranicznych. Uważa, że standardowe metody monitorowania stają się przestarzałe, ponieważ duzi gracze stale zmieniają sposób, w jaki wykorzystują technologię blockchain.
Zamrożenie było częścią operacji Epic Fury. Sekretarz Skarbu USA Scott Bessant poinformował, że łączna wartość skonfiskowanych irańskich aktywów kryptograficznych sięgnęła 500 milionów dolarów. Według niego, celem kampanii jest wywarcie maksymalnej presji ekonomicznej na Teheran.
W związku z sankcjami w Iranie wybuchł kryzys walutowy. W grudniu zamknięto jeden z największych banków w kraju, a waluta krajowa straciła 60–70% w stosunku do dolara amerykańskiego.
Przypominamy, że w kwietniu dziennikarze dowiedzieli się o nowym schemacie mającym na celu wymuszenie wpłaty Bitcoinów za przepływ przez Cieśninę Ormuz.