Kapitan Szilveszter Palinkas – aktywny oficer armii węgierskiej – w rozmowie z serwisem Telex oznajmił, że wojsko węgierskie doświadcza niespotykanego kryzysu moralnego, a pośród żołnierzy narasta frustracja i wola opuszczenia szeregów.
Palinkas dołączył do wojska w 2017 roku, służył w formacji sił specjalnych, a następnie został wytypowany na reprezentanta rządowej kampanii werbunkowej. Jak zaakcentował w wywiadzie, zdecydował się zabrać głos, gdyż coraz bardziej martwiła go „powiększająca się rozbieżność pomiędzy optymistyczną wizją przedstawianą w oficjalnych przekazach a realiami, w jakich funkcjonują żołnierze”.
Wyjawił, że usiłował zrezygnować z armii w ubiegłym roku, lecz jego prośba została odrzucona ze względu na utrzymujące się „zagrożenie wojenne”.
Krytykuje rząd Orbana: Najgorszy minister w historii
Palinkas poddał krytyce ministra obrony Węgier, Kristofa Szalaya-Bobrovniczky’ego, za ostatnie zmiany, które – jego zdaniem – wpłynęły negatywnie zarówno na morale, jak i profesjonalizm armii. Obecnego szefa resortu określił mianem „najgorszego w dziejach Węgierskich Sił Zbrojnych”.
Oficer zwrócił uwagę między innymi na modyfikacje w systemie płac żołnierzy, to jest likwidację wynagrodzeń za godziny nadliczbowe i wypłatę dodatków. Jego zdaniem także scentralizowanie procesu decyzyjnego wywołało niepewność w funkcjonowaniu armii. Palinkas opisał też pogarszające się warunki służby, w tym niedostateczne zaopatrzenie i złe warunki mieszkalne w koszarach.
"Sojusznicy z NATO pytają o naszą lojalność"
Wojskowy zaalarmował, że potencjał obronny Węgier może ulec znacznemu osłabieniu, jeśli obecne tendencje się utrzymają. Zasygnalizował, że wielu żołnierzy pozostaje w służbie wyłącznie ze względu na bariery prawne związane z panującą w kraju sytuacją kryzysową i może masowo wystąpić po zniesieniu restrykcji. Według niego może to poskutkować drastycznym spadkiem gotowości operacyjnej, co rodzi poważne obawy o długoterminową zdolność obronną państwa.
Palinkas odniósł się także do pozycji Węgier w NATO, utrzymując, że przekaz polityczny państwa – zwłaszcza dotyczący Rosji i Ukrainy – wywołuje zaniepokojenie wśród sojuszników, a węgierscy żołnierze spotykali się z pytaniami ze strony innych członków Sojuszu o wierność ich kraju.
Kapitan węgierskiej armii przerywa milczenie
Oficer skrytykował również upolitycznienie sił zbrojnych. Szeroko komentowany przez węgierskie media wywiad został udzielony na dziesięć dni przed wyborami parlamentarnymi. Główna partia opozycyjna, TISZA, prowadzi z Fideszem premiera Viktora Orbana w większości niezależnych sondaży. W marcowym badaniu firmy Median uzyskała poparcie na poziomie 58 proc. wśród zdecydowanych wyborców, a Fidesz – 35 proc. Środowe badanie ośrodka 21 Research Center wykazało, że TISZA cieszy się poparciem 56 proc. zdecydowanych wyborów, a Fidesz – 37 proc. Sondaże ośrodków powiązanych z rządem wskazują na przewagę ugrupowania Orbana, wynoszącą kilka punktów procentowych.
Z Budapesztu Jakub Bawołek (PAP)
jbw/ sp/