W roku 2025 po raz pierwszy w dziejach świata zakupiono ponad 5 000 ton złota. Na taką objętość cennego kruszcu wydano 555 mld USD – wynika z danych Światowej Rady Złota. NBP był największym indywidualnym nabywcą „barbarzyńskiego reliktu”.
W zeszłym roku na całym globie nowego posiadacza znalazło 5 002,3 tony złota – ogłosiła Światowa Rada Złota (WGC) w raporcie podsumowującym rok 2025. Wprawdzie to zaledwie o 0,8% więcej niż w roku poprzednim, jednak po raz pierwszy w historii przekroczono próg pięciu tysięcy ton.
Bankier.pl na podstawie danych WGC
Za 44% zeszłorocznych nabytków złota odpowiadali inwestorzy. Na zrealizowany popyt inwestycyjny złożyło się 1374 tony sztabek i monet bulionowych oraz ponad 800 ton fizycznego złota zakupionego przez fundusze ETF/ETP. Generalnie popyt inwestycyjny był aż o 84% wyższy niż w roku 2024. Do tego doszło 863,3 tony cennego metalu nabytego przez banki centralne. To jednak o 21% mniej niż w roku poprzednim oraz pierwszy przypadek od 2021 roku, gdy władze monetarne zakupiły mniej niż tysiąc ton złota.
Liderem był na tym gruncie Narodowy Bank Polski, który w 2025 roku nabył 102 tony „barbarzyńskiego reliktu”. Żaden inny bank centralny w zeszłym roku nie kupił tak znacznej ilości kruszcu. Drugi na tej liście Kazachstan powiększył swoje rezerwy o 67 ton, a bank centralny Brazylii nabył 43 tony. Łącznie na zakup złota w 2025 roku zdecydowały się 23 banki centralne na świecie, a tylko cztery (w tym Bank Rosji i niemiecki Bundesbank) zadecydowały się na sprzedaż cennego metalu.
Bankier.pl na podstawie danych WGC
Gwałtownie rosnące ceny złota ograniczyły popyt na wyroby jubilerskie. W efekcie branża jubilerska zredukowała zakupy złota globalnie o 19%, do 1638 ton. Niewrażliwy na ceny był za to sektor technologiczny (w tym przede wszystkim producenci elektroniki), który nabył 322,8 ton złota – zaledwie o 1% mniej niż rok wcześniej.
Bankier.pl na podstawie danych WGC
Po stronie podażowej od paru lat zasadniczo nic się nie zmienia. Z kopalń wyjechało na rynek 3671,6 ton złota – czyli o 1% więcej niż rok wcześniej. Mniej więcej na tym samym poziomie wydobycie złota stabilizuje się od 2018 roku, gdy globalna efektywność kopalń sięgnęła 3663,1 ton. Co prawda wynik roku 2025 jest nowym rekordem wszech czasów, to chyba nie byłoby przesadą stwierdzenie, że od 7 lat światowe wydobycie złota już praktycznie nie rosło. Przy czym WGC zaznacza, że wyniki za IV kwartał są wstępne i szacunkowe. W związku z tym mogą ulec rewizji po publikacji raportów kwartalnych spółek górniczych.
Dziurę pomiędzy wydobyciem a zapotrzebowaniem wypełnia złoto z odzysku. Recykling w 2025 roku dostarczył 1404,3 tony cennego metalu, czyli o 3% więcej niż rok wcześniej. Warto przy tym mieć na uwadze fakt, że w odróżnieniu do większości innych surowców potencjalna podaż złota jest mniej więcej równa sumie wydobytego metalu przez całą historię ludzkiej cywilizacji. W związku z tym szacuje się, że potencjalnie dostępne jest ok. 220 tysięcy ton złota. Z całego tego metalu można by uformować sześcian o krawędzi ok. 22 metrów przy obecnych cenach (5553,41 USD/oz) wart blisko 39,3 bln dolarów.
Chiny, Indie i cała reszta
Największym obszarem zbytu złotej biżuterii w 2025 roku tradycyjnie już pozostały Indie (430,5 ton, spadek aż o 24% rdr) przed Chińską Republiką Ludową (360 t, -25% rdr). Dla porównania, na całej zachodniej półkuli sprzedano 158,4 tony złota w postaci biżuterii, a w Europie zaledwie 60,6 ton. Natomiast trzecim newralgicznym rynkiem był Bliski Wschód (153 tony).
Nieco odmiennie sytuacja wygląda w przypadku popytu na złoto inwestycyjne (bez uwzględnienia ETF-ów). Największym rynkiem złotych monet i sztabek były Chiny (431,7 ton, wzrost o 28% rdr) przed Indiami (280,4 t), Bliskim Wschodem (118,2 t) i Europą (124,1 t, wzrost aż o 85%). Zaskakujący może być fakt, że w Tajlandii (51,4 t) sprzedano niewiele mniej złota inwestycyjnego niż w Stanach Zjednoczonych (58 t).
W Europie tradycyjnie już największym rynkiem złotainwestycyjnego stały się Niemcy, gdzie sprzedano 44,8 t. To aż o 167% więcej niż w roku 2024. Blisko 80-procentowy progres sprzedaży złotego bulionu odnotowano w Wielkiej Brytanii (do 18,5 ton), która jednak nadal ustępowała pod tym względem Szwajcarii (25 t).
Niestety, statystyki Światowej Rady Złota wciąż nie wymieniają Polski, która w ostatnich dwóch latach najprawdopodobniej wbiła się do czołówki największych europejskich rynków złota inwestycyjnego. Prognozy krajowych dilerów mówiły o rekordowych 20 tonach sprzedanych w 2025 roku, co teoretycznie stawiałoby polski rynek na trzecim miejscu w Europie.